Britaniya Kral Donanması HMS Dragon hərbi gəmisini Yaxın Şərqə göndərir. Gəminin Hörmüz boğazında dəniz nəqliyyatının qorunması üzrə beynəlxalq missiyada iştirak edə biləcəyi açıqlanıb.
HMS Dragon, zenit və raket əleyhinə qabiliyyət baxımından Britaniyanın ən inkişaf etmiş döyüş gəmilərindən biridir.
Bu yaxınlara qədər gəmi Şərqi Aralıq dənizində yerləşdirilmişdi. Onun əsas missiyası İranla müharibənin başlamasından qısa müddət sonra hücuma məruz qalan Kiprdəki Britaniya bazalarını müdafiə etmək idi.
Şənbə günü Müdafiə Nazirliyi HMS Dragon gəmisinin Yaxın Şərqə göndərilməsi qərarını şərh edərək, yerləşdirmənin “ehtiyatlı planlaşdırma altında” olduğunu bildirib.
Bundan əlavə, lazım gələrsə, hərbi gəminin dərhal “gələcək müdafiə missiyasına” töhfə verə biləcəyi bildirilirdi.
Nazirlik bildirib ki, yeni Yaxın Şərq missiyası “Böyük Britaniya Silahlı Qüvvələrinə Hörmüz boğazında çoxmillətli müdafiə missiyası üçün əlavə seçimlər təklif edir”.
Aprel ayında 51 ölkənin nümayəndələri Hörmüz boğazında kommersiya gəmiçiliyinin necə qorunacağını müzakirə etmək üçün bir araya gəldilər
Baş nazir Keir Starmer görüşdən sonra bildirib ki, onlarla ölkə Fransa ilə birgə həyata keçirilən əməliyyatda “iştirak etməyi” təklif edib.
İran: “ABŞ diplomatiyadansa ehtiyatsız hərbi macəralara üstünlük verir”
İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi bildirib ki, ABŞ “diplomatik həll yolu masada olduqda” həmişə “ehtiyatsız hərbi macəra” seçir.
Arakçi X-dəki paylaşımında iranlıların “heç vaxt təzyiq qarşısında boyun əyməyəcəklərini” bildirib.
Bu açıqlama ABŞ-ın Hörmüz boğazında yeni İran gəmilərinə atəş açdığını elan etməsindən sonra verilib. Hər iki tərəf bir-birini atəşkəsi pozmaqda ittiham edir.
Tramp bildirib ki, döyüşlərə baxmayaraq, atəşkəs qüvvədədir. Atəşkəsin ABŞ və İsrailin fevral ayında başlatdığı müharibəyə son qoymaq üçün danışıqlara yol açacağı gözlənilir.
ABŞ dövlət katibi Marko Rubionun sözlərinə görə, İranın ABŞ-ın təkliflərinə 8 may cümə günü cavab verməsi gözlənilirdi.
Rubio İtaliyaya səfəri zamanı “Ümid edirəm ki, bu, ciddi bir təklifdir” dedi.
MƏNBƏ,EPA
İran, ABŞ və İsrail hücumlarına cavab olaraq Hörmüz boğazına nəzarəti saxlasa da, Körfəzdəki ABŞ müttəfiqlərinə qarşı da hücumlar həyata keçirir.
Bu vacib su yolu dünya neftinin və mayeləşdirilmiş təbii qazın təxminən 20%-ni nəql etmək üçün istifadə olunur və buradakı tıxac qiymətlərin sürətlə artmasına səbəb olub.
ABŞ fevral ayından bəri bölgədə qalmış təxminən 2000 gəminin azad edilməsini dəstəkləmək üçün mayın 4-də hərbi əməliyyata başlayıb, lakin qısa müddət sonra əməliyyatı dayandırıb.
ABŞ həmçinin Tehranı Amerika şərtlərini qəbul etməyə məcbur etmək məqsədilə İran limanlarını dəniz blokadası altında saxlayır; bu addım Tehranı qəzəbləndirib.
ABŞ Mərkəzi Komandanlığı (CENTCOM) 8 mayda ABŞ qüvvələrinin Oman körfəzindəki İran limanına lövbər salmağa çalışan iki boş İran bayrağı altında neft tankerini zərərsizləşdirdiyini və bununla da “davam edən ABŞ blokadasını pozduğunu” açıqladı.
Bəyanatda deyilir ki, ABŞ qüvvələri “itaətsiz gəmilərin İran sularına girməsinin qarşısını almaq üçün onların tüstü bacalarına dəqiq sursatlar atıb”.
Mərkəzi Komandanlıq (CENTCOM) ABŞ qüvvələrinin 70-dən çox tankerin İran limanlarına daxil olub-çıxmasının qarşısını aldığını bildirib.
Bu arada, 8 may cümə günü ABŞ-ın vitse-prezidenti JD Vance ABŞ və İran arasında vasitəçilik səylərini müzakirə etmək üçün Vaşinqtonda Qətərin Baş naziri Şeyx Məhəmməd bin Əbdürrəhman əl-Tani ilə görüşdü.
Qətərin Xarici İşlər Nazirliyinin yaydığı açıqlamaya görə, Baş nazir bütün tərəfləri böhranın “kök səbəblərini” aradan qaldırmaq və “davamlı sülhə” nail olmaq üçün danışıqlara çağırıb.
ABŞ-ın İran hədəflərinə son hücumları cümə axşamı Hörmüz boğazında hər iki tərəfin bir-birini günahlandırdığı qarşıdurmadan sonra baş verib.
Mərkəzi Komandanlıq (CENTCOM) İranı üç hərbi gəmiyə raketlər, dronlar və kiçik qayıqlarla hücum etməkdə günahlandıraraq bunu “səbəbsiz hücum” adlandırıb.
İranın ali hərbi komandanlığı iddia edib ki, ABŞ Hörmüz boğazına yaxınlaşan bir İran neft tankerini və başqa bir gəmini hədəfə alıb və müxtəlif sahil ərazilərinə “hava hücumları” həyata keçirib.
Hormozgan əyalətinin rəsmisi Məhəmməd Radmehrin sözlərinə görə, Minab sahillərində hücuma məruz qalan yük gəmilərindən biri alovlanıb.
Radmehr İranın dövlət xəbər agentliyi Mehr-ə bildirib ki, “On yaralı dənizçi xəstəxanaya aparılıb və yerli qruplar və axtarış qrupları digər dənizçilərin taleyini öyrənməyə çalışırlar”.
ABŞ prezidenti Donald Tramp Truth Social-da gecə saatlarında paylaşım edərək ABŞ-ın çoxsaylı kiçik qayıqları, raketləri və dronları məhv etdiyini bildirib və əlavə edib ki, “İran təcavüzkarlarına ciddi ziyan dəyib”.
“Bu gün onları yenidən zərərsizləşdirdiyimiz kimi, əgər onlar müqavilələrini TEZ imzalamasalar, gələcəkdə onları daha sərt və daha zorakı şəkildə zərərsizləşdirəcəyik!”
(BBC.News)